12. Sınıf — Türk Dili ve Edebiyatı
TYMM 2026 kazanım haritası
1. Tema: Benim Yolculuğum
“Benim Yolculuğum” temasında farklı insanların yaşamlarını, hedeflerini ve başarılarını ele alan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme
“Benim Yolculuğum” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme
“Benim Yolculuğum” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme
“Benim Yolculuğum” temasında ele alınan metinlerdeki çözümlemelerini kendi kişisel gelişimleriyle birleştirip süreci değerlendirebilme Okuma
“Benim Yolculuğum” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme
“Benim Yolculuğum” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme
“Benim Yolculuğum” temasında ele alınan metinlerde yazarın zamana bağlı olarak karakter, duygu ve düşünce değişimini çözümleyebilme
“Benim Yolculuğum” temasında ele alınan metinlerde okuma sürecini değerlendirebilme Edebiyat Atölyesi (Anlatma) Konuşma
Kişisel gelişimini etkileyen unsurlar hakkında yapacağı konuşmasını yönetebilme
Başkalarının deneyimleriyle empati kuracağı ve kendi görüşlerini şekillendireceği konuşma içeriğini oluşturabilme
Kişisel gelişimini ve özelliklerini keşfettiği, kendi dünyasını yansıttığı konuşmasında kural uygulayabilme
Deneyimlerini, kişisel özelliklerini ve gelişimlerini aktardığı konuşmasına yönelik süreci değerlendirebilme Yazma
Geleceğe dair planlarını dijital bir platformda aktarmak için oluşturacağı yazma sürecini yönetebilme
Kariyer hedefleri, eğitim planları ve diğer kişisel gelişim hedeflerine yönelik yazısında içerik oluşturabilme
Kariyer hedefleri, eğitim planları ve diğer kişisel gelişim hedeflerine yönelik yazısında kural uygulayabilme
Geleceğe dair planlarını dijital ortamda aktardığı yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme İçerik Çerçevesi “Benim Yolculuğum” temasının içerik çerçevesi şu şekildedir: • Okuma • Yazma • Dinleme/İzleme • Konuşma Okuma becerisinin geliştirilmesi için kişilerin kendi dünyasını yansıttığı edebî metinlerden bir günlük seçilir. Hayatın çeşitli yönlerini samimi bir dille yansıtan blog yazısı ara metin için ele alınır. İkinci okuma metni ise şiirdir. Bu metinlerin yanı sıra ikinci ara metin olarak bir hikâye seçilir. Hikâye türünün doğası gereği bir olay ya da duruma odaklanılarak gözlem, izlenim, duygu ve düşüncelerin etkili bir şekilde anlatılmasından hareketle günlük yaşam içinde insanların olay ve durumlar karşısında duygu ve düşüncelerini nasıl yansıttıklarıyla ilgili çıkarımlar yapılır. Okunan, tahlil edilen ve karşılaştırılan metinler aracılığıyla öğrencilerden kişisel gelişime yönelik tespit, çıkarım, yorum ve değerlendirmeler yapabilmeleri; bunları kendi yaşamlarıyla ilişkilendirebilmeleri beklenir. Yazma becerisinin geliştirilmesinde öğrencilerden genel ağdaki güvenilir ortamlarda geleceğe dair planlarını anlattıkları bir forum metni oluşturmaları istenir. Öğrencilerden forumda belirtilen kurallara uygun, kendi içinde anlam bütünlüğü olan özgün bir metin hazırlamaları beklenir. Dinleme/İzleme becerisinin geliştirilmesinde kişisel gelişimi konu edinen ve söyleşi türünün özelliklerini taşıyan çok modlu bir metin seçilir. Seçilen bu metinde metin tahlili yöntemi kullanılır. Metnin tahlili yapılırken öğrencilerden kendi yaşamlarıyla ve hedefleriyle bağlantı kurabilmeleri istenir. Konuşma becerisinin geliştirilmesinde öğrencilerden kişisel gelişimi etkileyen unsurlarla ilgili hazırlıklı bir konuşma yapmaları beklenir. Öğrencilerin konuşurken dil ögeleri arasındaki mantıksal ve anlamsal bütünlüğü oluşturan, metin içi ilişkiler kuran bağdaşıklık ögelerini (eksiltili cümle, bağlama, gönderim, değiştirim, sözcük bağdaşıklığı) doğru kullanmalarına dikkat edilir. Anahtar Kavramlar bakış açısı, blog, edebî dil, edebî günlük, günlük dil, kişisel gelişim, nesnellik, öznellik, söz varlığı, üslup, yaşam Öğrenme Kanıtları (
2. Tema: Toplumun Ahengi
“Toplumun Ahengi” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme
“Toplumun Ahengi” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme
“Toplumun Ahengi” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme
“Toplumun Ahengi” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme Okuma
“Toplumun Ahengi” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme
“Toplumun Ahengi” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme
“Toplumun Ahengi” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme
“Toplumun Ahengi” temasında ele alınan metinlerde okuma sürecini değerlendirebilme Edebiyat Atölyesi (Anlatma) Konuşma
Güncel olayları takip edip toplumsal konulara duyarlı bir konuşmayı yönetebilme
Toplumsal sorunları anlama ve bu sorunlara çözüm üretme ile ilgili konuşması için içerik oluşturabilme
Toplumsal sorunları anlama ve bu sorunlara çözüm üretme ile ilgili konuşması için kural uygulayabilme
Temel hak ve özgürlükler bağlamında gerçekleştirdiği konuşmasına yönelik süreci değerlendirebilme Yazma
Toplumu farklı yönleriyle ele aldığı yazılı anlatım sürecini yönetebilme
Temel hak ve özgürlüklerin toplumsal düzen için gerekliliğini farklı bakış açılarıyla bir araya getirdiği yazısına içerik oluşturabilme
Temel hak ve özgürlüklerin toplumsal düzen için gerekliliğini farklı bakış açılarıyla oluşturduğu yazısı için kural uygulayabilme
Toplumsal duyarlılık bağlamında ortaya koyduğu yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme İçerik Çerçevesi “Toplumun Ahengi” temasının içerik çerçevesi şu şekildedir: • Okuma • Yazma • Dinleme/İzleme • Konuşma Okuma becerisinin geliştirilmesi için öğrencilerin toplum olarak uyum içinde yaşayabilmenin gerekleriyle ilgili çıkarımlar yapabilecekleri, hak ve özgürlükler teması ile ilişkilendirebilecekleri nitelikte bir roman seçilir. Bu romanın tahliliyle toplumsal sorunların edebî eserlere nasıl yansıdığına, hak ve özgürlüklerle ilgili kavramların edebiyatta nasıl yer aldığına yönelik çıkarımlar yapılması amaçlanır. Tahlil edilen ikinci metin, öğretici bir metin türü olan makaledir. Makale türündeki bu metnin tahlili ile toplumun uyum içinde yaşayabilmesi için öğrencilerden hukuk, din, ahlak ve görgü kurallarıyla ilgili temel bilgiler edinmeleri ve çıkarımlar yaparak bunları kendi yaşamlarıyla ilişkilendirebilmeleri beklenir. Yazma becerisinin geliştirilmesinde öğrencilerden okudukları romanı temel hak ve özgürlükler bağlamında değerlendiren bir eleştiri yazısı hazırlamaları istenir. Öğrencilerden hazırladıkları eleştiri yazısında romanın iletisine, romanda kullanılan anlatım biçimi ve yöntemlerine, yazarın üslubuna, anlatıcının tavrına, roman kişilerinin tutumlarına yönelik bir değerlendirmede bulunmaları beklenir. Dinleme/izleme becerisinin geliştirilmesinde temel hak ve özgürlüklerle ilgili çok modlu bir metin özelliği taşıyan haber metni seçilir. Seçilen haber metni ile öğrencilerden toplumun refah ve huzur içinde bir arada yaşayabilmesi için uyulması gereken hukuk, ahlak ve görgü kurallarını özümseyerek bunları kendi yaşamlarına aktarabilmeleri beklenir. Yapılan dinleme/izleme çalışmasıyla öğrencilerden hak ve özgürlükler temasının metinlerde nasıl ele alınıp işlendiğine yönelik çıkarım yapmaları istenir. Konuşma becerisinin geliştirilmesinde öğrencilerden temel hak ve özgürlüklerle ilgili bir haber metni oluşturmaları ve bu haber metnini sunarak sözlü bir anlatım gerçekleştirmeleri beklenir. Öğrencilerin hazırladıkları haber metninde temel hak ve özgürlükler, adalet, duyarlılık, dürüstlük, mahremiyet gibi konuları gözetmelerine; akıcı, anlaşılır ve doğru bir Türkçe kullanmalarına; habere konu olan olayı ele alırken dürüst bir yaklaşım sergilemelerine dikkat edilir. Anahtar Kavramlar açıklık, akıcılık, bakış açısı, dipnot, edebî dil, gerçeklik, görsellik, günlük dil, intihal, kanıtlanabilirlik, kaynakça, kurmaca, nesnellik, özgünlük, özlülük, söz varlığı, temel hak ve özgürlükler, toplumsal yaşam, yansıtma Öğrenme Kanıtları (
3. Tema: Hayatın Dengesi
“Hayatın Dengesi” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme
“Hayatın Dengesi” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme
“Hayatın Dengesi” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme
“Hayatın Dengesi” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme Okuma
“Hayatın Dengesi” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme
“Hayatın Dengesi” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme
“Hayatın Dengesi” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme
“Hayatın Dengesi” temasında ele alınan metinlerde okuma sürecini değerlendirebilme Edebiyat Atölyesi (Anlatma) Konuşma
Güncel teknoloji ve çevre konusunda yaşadığı dünyayı güzelleştirme farkındalığı oluşturmak için yapacağı konuşmasını yönetebilme
Sürdürülebilirlik ve teknolojinin çevresel etkileri konusunda gerçekleştireceği konuşması için içerik oluşturabilme
Sürdürülebilirlik ve teknolojinin çevresel etkileri konusunda gerçekleştireceği konuşması için kural uygulayabilme
Sürdürülebilirlik ve teknolojinin çevresel etkileri konusunda gerçekleştireceği konuşmasına yönelik süreci değerlendirebilme Yazma
Sürdürülebilir hayata yönelik toplumsal sorumluluklarını ortaya koyacakları yazma sürecini yönetebilme
Toplumsal yaşam, sürdürülebilirlik, kültürel ve çevresel unsurlara yönelik başkalarının görüşlerini alabileceği kendi yazısına içerik oluşturabilme
Toplumsal yaşam, sürdürülebilirlik, kültürel ve çevresel unsurlara yönelik başkalarının görüşlerini alabileceği yazısı için kural uygulayabilme
Sürdürülebilir hayat için toplumsal sorumluluklara yönelik farklı görüşleri ve kendi görüşlerini bir araya getirdiği yazısı hakkındaki yazma sürecini değerlendirebilme İçerik Çerçevesi “Hayatın Dengesi” temasının içerik çerçevesi şu şekildedir: • Okuma • Yazma • Dinleme/İzleme • Konuşma Okuma becerisinin geliştirilmesi için dünyadaki kaynakların kullanımı, birey ve toplumların kendi ihtiyaçlarını karşılayabilmesi, yaşanan çevreyi koruma ve ona saygı gösterme, yaşam tarzı vb. içerikleri etkili biçimde yansıtabilecek edebî türlerden bir gezi yazısı seçilir. Gezi yazısı ile mekâna ait bilgilendirici ifadeler de içermesi yönünden benzer özelliklere sahip broşür, karşılaştırma metni/ara metin olarak ele alınır. Sürdürülebilir bir hayatın temel unsuru olan bireyi ve içinde yaşadığı toplumu çeşitli yönleri ile yansıtmaya elverişli hikâye türünde bir metnin de tahlili yapılır. Öğrencilerin tahlil edilen edebî ve bilgilendirici metinlerden hareketle yaşadıkları çevreye yönelik farkındalık geliştirmeleri beklenir. Yazma becerisinin geliştirilmesinde öğrencilerden, tahlil ettikleri gezi yazısının içeriğinden hareketle bir anket hazırlamaları istenir. Temanın içeriğine uygun bir probleme/konuya odaklanan ankette iş birliği yapılacak kişi ve gruplar öğrenciler tarafından tespit edilir ve böylece anketin hedef kitlesi belirlenir. Hazırlanan anketi belirlenen hedefe uyguladıktan sonra öğrencilerden anket sonuçlarını yazılı olarak paylaşmaları beklenir. Dinleme/izleme becerisinin geliştirilmesinde içerik olarak teknoloji ve çevre temalı çok modlu bir haber metni seçilir. Metinde teknoloji ve çevre konusu ekseninde, insan ve yaşamla ilgili çeşitli olay ve durumun farklı bakış açıları ile öğrencilere yansıtılması amaçlanır. Bu çalışmalar ile temada ele alınan konular çerçevesinde öğrencilerden yaşamda sürdürülebilirlik konusu üzerine özgün fikirler oluşturmaları beklenir. Konuşma becerisinin geliştirilmesinde öğrencilerden tahlil edilen dinleme/izleme metninden hareketle teknoloji ve çevre ile ilgili güncel bir konuyu/problemi bir sunum vasıtasıyla ele aldıkları sözlü anlatım gerçekleştirmeleri istenir. Öğrencilerden temaya bağlı olarak sürdürülebilirlik konusunu teknolojik gelişmelerle ilişkilendirebilecekleri bir konuşma hazırlamaları istenir. Anahtar Kavramlar açık ve örtük ileti, anket, çevre, gerçeklik, görsellik, günlük dil, iş birliği, kurmaca, özlü anlatım, sürdürülebilirlik Öğrenme Kanıtları (
4. Tema: Hayalimdeki Yarın
“Hayalimdeki Yarın” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme
“Hayalimdeki Yarın” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme
“Hayalimdeki Yarın” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme
“Hayalimdeki Yarın” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme Okuma
“Hayalimdeki Yarın” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme
“Hayalimdeki Yarın” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme
“Hayalimdeki Yarın” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme
“Hayalimdeki Yarın” temasında ele alınan metinlerde okuma sürecini değerlendirebilme Edebiyat Atölyesi (Anlatma) Konuşma
Farklı mesleklerdeki kişilerin deneyimlerinden faydalanarak gerçekleştireceği konuşmasını yönetebilme
Mesleklerin özelliklerini, keyifli yanlarını, zorluklarını ve merak ettiği diğer unsurları ele alan konuşması için içerik oluşturabilme
Mesleklerin özelliklerini, keyifli yanlarını, zorluklarını ve merak ettiği diğer unsurları ele alan kendi konuşması için kural uygulayabilme
Farklı mesleklerdeki kişilerin deneyimlerinden faydalanarak gerçekleştireceği kendi konuşmasına yönelik süreci değerlendirebilme Yazma
Hayalindeki mesleklere yönelik bilgi edinmek amacıyla gerçekleştireceği bir meslek tanıtımı yazma sürecini yönetebilme
Araştırma, bilgi toplama, analitik düşünme gibi süreçler sonrasında mesleklerle ilgili ulaştığı bilgilerle yazısının içeriğini oluşturabilme
Mesleklerin özellikleri ve kendi özelliklerini ele aldığı yazısı için kural uygulayabilme
Hayalindeki mesleklerin özelliklerini farklı açılardan ele aldığı yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme İçerik Çerçevesi “Hayalimdeki Yarın” temasında içerik çerçevesi şu şekildedir: • Okuma • Konuşma • Dinleme/İzleme • Yazma Okuma becerilerinin geliştirilmesi için seçilen ilk okuma metni, nesnel anlatım özelliklerine sahip, doğru ve güvenilir bilgi sunan makaledir. Diğer okuma metni gerçek ya da gerçeğe yakın olayların ele alındığı hikâyedir. Bu metinler tahlil edilerek öğrencilerin “Hayalimdeki Yarın” teması özelinde meslek seçimlerinin hayatı etkileme düzeyinin farkına varmaları sağlanır. Konuşma becerilerinin geliştirilmesinde öğrencilerin okudukları ve çözümledikleri metinleri hayallerindeki meslekle ilişkilendirerek gelecekte seçmek istedikleri meslekleri belirlemeleri ve bu meslekler hakkında farklı kişilerle röportaj yapmaları istenir. Bu doğrultuda hazırladıkları röportajları sunmaya yönelik öğrencilere bir performans görevi verilir. Dinleme/izleme becerilerinin geliştirilmesinde içerik olarak mülakat türü seçilmiştir. Bu metin ile öğrencilerle hayatın her alanında özellikle iş başvurularında yararlanabilecekleri bir türün incelemesi gerçekleştirilecektir. Yazma becerilerinin geliştirilmesinde öğrencilere dinlenen/izlenen metinden hareketle bir mesleği belirgin özellikleriyle tanıtan bir metin oluşturmalarına yönelik performans görevi verilir. Anahtar Kavramlar açık ve örtük ileti, edebî dil, gerçeklik, günlük dil, iş birliği, kurmaca, öz geçmiş, söz varlığı, sunum, tutarlılık Öğrenme Kanıtları (